Terug naar het overzicht Pdf

Aanvraag voor toestemming voor specifieke selectiecriteria en hoger collegegeld (TSC)

De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) kan voor kleinschalig en intensief onderwijs toestemming verlenen voor de selectie van studenten en het verhogen van het wettelijke collegegeld. Via deze procedure vraagt u (behoud van) die toestemming aan.

Algemene informatie

Instellingsbesturen kunnen voor opleidingen met kleinschalig en intensief onderwijs en programma’s daarbinnen, met toestemming van de minister, studenten selecteren en tot vijfmaal het wettelijk collegegeld vragen. Opleidingen of programma’s met kleinschalig en intensief onderwijs kennen een hoge onderwijsintensiteit, selecteren studenten die daarbij passen en bieden hun onder voorwaarden een regeling voor dispensatie van betaling van het hogere collegegeld. De hoge onderwijsintensiteit moet leiden tot een bovengemiddeld onderwijsrendement.

Initiële beoordeling (verlening toestemming)

Een aanvraag volgt de standaarden uit het accreditatiekader, met een viertal aanvullende aspecten: bij standaard 1 de verwachte onderscheidende meerwaarde van een kleinschalige en intensieve onderwijsleeromgeving, bij standaard 2 hoe die onderwijsleeromgeving precies gaat bijdragen aan die ambitie en wat de onderwijsleeromgeving intensief maakt, en bij standaard 4 hoe de onderwijsleeromgeving gaat leiden tot een bovengemiddeld onderwijsrendement.

Een panel onder begeleiding van een NVAO procescoördinator beoordeelt vervolgens hoe aannemelijk het is dat (1) kleinschaligheid via selectie (inclusief dispensatieregeling) bij gaat dragen aan hetgeen de opleiding beoogt en zal leiden tot bovengemiddeld onderwijsrendement, en (2) er sprake gaat zijn van een intensieve onderwijsleeromgeving. Dit paneloordeel vormt de basis voor het advies van de NVAO aan de minister over al dan niet verlenen van toestemming voor specifieke selectiecriteria en hoger collegegeld.

Initiële beoordelingen zijn mogelijk voor zowel nieuwe als bestaande opleidingen. Voor bestaande opleidingen verdient het de sterke voorkeur om een aanvraag te combineren met een accreditatieaanvraag. Bij een niet-gecombineerde aanvraag stelt de NVAO een panel samen dat een locatiebezoek uitvoert.

Toetsing aan de praktijk (bevestiging toestemming)

Bij de eerstvolgende visitatie voor accreditatie beoordeelt een panel, in aanwezigheid van een NVAO-procescoördinator, of de ambities van de initiële planbeoordeling zijn waargemaakt. Het instellingsbestuur beschrijft bij de standaarden uit het accreditatiekader de onderscheidende meerwaarde van een kleinschalige en intensieve onderwijsleeromgeving, hoe kleinschaligheid via selectie, inclusief een dispensatieregeling, bijdraagt aan hetgeen de opleiding beoogt, waar de intensiteit van de onderwijsleeromgeving precies uit blijkt en hoe de onderwijsleeromgeving heeft geleid tot een bovengemiddeld onderwijsrendement.

Het panel beoordeelt (1) hoe kleinschaligheid via selectie (inclusief dispensatieregeling) bijdraagt aan hetgeen de opleiding beoogt en leidt tot een bovengemiddeld onderwijsrendement, en (2) waar de intensiteit van de onderwijsleeromgeving uit blijkt. De NVAO stuurt ter informatie een afschrift van dit oordeel naar de minister. Hierover neemt de minister geen nieuw besluit; de afgegeven toestemming is voor onbepaalde tijd.

Onderdeel accreditatie (behoud toestemming)

Na een positief besluit over de toetsing aan de praktijk beschouwt de NVAO de kleinschalige en intensieve onderwijsleeromgeving als wezenskenmerk van de opleiding. Bij volgende visitaties is geen NVAO-procescoördinator meer betrokken. In de rapportage kan worden volstaan met het beschrijven van de aanvullende aspecten bij de betreffende standaarden, zonder expliciet paneloordeel over hoe de kleinschaligheid bijdraagt aan de opleidingsambitie en het onderwijsrendement en waar de intensiteit van de onderwijsleeromgeving uit blijkt. De minister wordt niet langer geïnformeerd.

De criteria en procedure voor aanvragen voor toestemming voor specifieke selectiecriteria en hoger collegegeld zijn beschreven in de Uitvoeringsregels 2026. Als een panelrapport daartoe aanleiding geeft, kan de minister de toestemming altijd intrekken op grond van artikel 6.7d van de WHW. Voor opleidingen of programma’s met het voormalige Bijzonder Kenmerk Kleinschalig en Intensief onderwijs geldt een overgangsregeling tot 1 november 2027. Zie daarvoor de procedure ‘Overgangsregeling bijzondere kenmerken’.

Stappenplan

1

Stap 1: Panelsamenstelling

Voor de beoordeling van een aanvraag dienen in het panel ten minste twee onderwijs(des)kundige panelleden ervaring te hebben met verschillende onde...
Voor de beoordeling van een aanvraag dienen in het panel ten minste twee onderwijs(des)kundige panelleden ervaring te hebben met verschillende onderwijsleeromgevingen. Voor initiële beoordelingen stelt de NVAO het panel zelf samen. Voor de toetsing aan de praktijk moet de panelsamenstelling met de NVAO worden afgestemd in verband met de deelname van een procescoördinator. Voor het behoud van de toestemming daarna volstaat een reguliere panelaanvraag, inclusief de benodigde expertise voor de beoordeling van de kleinschalige en intensieve onderwijsleeromgeving.
2

Stap 2: Aanvraag

De instelling vermeldt in de aanvraag of het gaat om een initiële beoordeling (verlening) voor een nieuwe of bestaande opleiding, een toetsing aan ...
De instelling vermeldt in de aanvraag of het gaat om een initiële beoordeling (verlening) voor een nieuwe of bestaande opleiding, een toetsing aan de praktijk (bevestiging) of een aanvraag als onderdeel van accreditatie (behoud). In het geval van een initiële beoordeling voor een bestaande opleiding vermeldt de instelling ook of het een losse aanvraag betreft voor toestemming voor specifieke selectiecriteria en verhoogd collegegeld, of dat deze wordt gecombineerd met een accreditatieaanvraag. Daarbij geeft de instelling expliciet aan dat zij met de aanvraag beoogt toestemming te verkrijgen van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap voor selectie en collegegeldverhoging. Zonder dit verzoek aan de minister is er voor het ministerie geen grond om een besluit te nemen.
3

Stap 3: Behandeltermijnen

Een beoordeling van een aanvraag voor toestemming voor specifieke selectiecriteria en verhoogd collegegeld loopt in de regel parallel aan een accre...
Een beoordeling van een aanvraag voor toestemming voor specifieke selectiecriteria en verhoogd collegegeld loopt in de regel parallel aan een accreditatieaanvraag. Voor een accreditatieaanvraag voor een nieuwe opleiding geldt een behandeltermijn van maximaal zes maanden; voor een accreditatieaanvraag voor een bestaande opleiding geldt een behandeltermijn van maximaal drie maanden.
4

Stap 4: Rol NVAO en advies aan de minister

De NVAO neemt geen eigenstandig besluit over aanvragen voor toestemming voor specifieke selectiecriteria en verhoogd collegegeld. Op basis van een ...
De NVAO neemt geen eigenstandig besluit over aanvragen voor toestemming voor specifieke selectiecriteria en verhoogd collegegeld. Op basis van een panelrapport stelt de NVAO bij initiële beoordelingen een advies op aan de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap om de opleiding al dan niet toestemming te verlenen voor selectie en het vragen van een verhoogd wettelijk collegegeld.
5

Stap 5: Toetsing aan de praktijk en onderdeel accreditatie

In de regel laat de opleiding zes jaar na de toestemming van de minister een toetsing aan de praktijk uitvoeren om te laten zien dat de ambities te...
In de regel laat de opleiding zes jaar na de toestemming van de minister een toetsing aan de praktijk uitvoeren om te laten zien dat de ambities ten aanzien van kleinschalig en intensief onderwijs ook in de praktijk zijn gerealiseerd. De toetsing aan de praktijk en navolgende beoordelingen worden altijd gecombineerd met accreditatie. Na de toetsing aan de praktijk stuurt de NVAO het panelrapport ter informatie aan de minister. Bij navolgende beoordelingen blijft dit achterwege.

Tarieven

In 2026 bedraagt het tarief voor een toets nieuwe opleiding inclusief aanvraag voor toestemming voor specifieke selectiecriteria en hoger collegegeld € 30.853. Voor de aanvraag van uitsluitend de toestemming voor specifieke selectiecriteria en hoger collegegeld bedraagt het tarief € 24.087.

Voor overige of afwijkende procedures gelden andere tarieven. De kosten voor buitenlandse bezoeken of voor het inzetten van externe deskundigen, advisering of aanvullende eisen worden aanvullend gefactureerd.

 

Veelgestelde vragen

Kan het BKKI ook voor programma’s of tracks binnen een opleiding worden aangevraagd?

Ja, dat kan.

Was dit antwoord nuttig?

Kan de praktijktoets ook eerder dan na zes jaar worden gedaan als er al voldoende resultaat voorhanden is?

Ja, een opleiding die al langer kleinschalig en intensief was maar pas later het bijzonder kenmerk aanvraagt, kan al eerder de realisatie van de ambities laten toetsen.

Was dit antwoord nuttig?

Geldt het BKKI ook voor masteropleidingen, of voor opleidingen die niet breed of als een Liberal Arts programma zijn opgezet?

Ja, in principe kunnen alle opleidingen in het hoger onderwijs het BKKI aanvragen. Binnen de eigen sector zal een programma of opleiding moeten bewijzen dat het kleinschalig en intensief onderwijs geeft en dat ook resultaat mee boekt.

Was dit antwoord nuttig?

Hoe moet het BKKI worden beoordeeld in visitaties na het behalen van de praktijktoets?

Beoordeling van het bijzonder kenmerk 'Kleinschalig en intensief onderwijs' na de praktijktoets

In het beoordelingskader voor het bijzonder kenmerk ‘Kleinschalig en intensief onderwijs’ (BKKI) is bepaald dat dit kenmerk bij elke accreditatie opnieuw wordt beoordeeld en (bij positief resultaat) toegekend. Het BKKI kent een instaptoets en na zes jaar een toets van de realisatie van kleinschalig en intensief onderwijs, de praktijktoets. Het beoordelingskader stelt dat het BKKI na de praktijktoets als wezenskenmerk van de opleiding moet worden beschouwd. Hieruit vloeit voort dat het kleinschalig en intensief karakter als deel van de basiskwaliteit kan worden gezien en als zodanig worden getoetst. De NVAO heeft dat in het beoordelingskader voor BKKI op p.14 als volgt omschreven:

(...) "Het panel neemt daarom de beoordeling van de criteria integraal mee in de beoordeling voor accreditatie. Dit houdt in dat het behaalde niveau en het rendement van de opleiding of programma meewegen in de oordelen op de relevante standaarden en het eindoordeel. Het rapport geeft een helder beeld van de afweging van het panel inzake het bijzonder kenmerk. Het panel geeft in het eindoordeel gemotiveerd aan of het toekenning van het bijzonder kenmerk ‘Kleinschalig en intensief onderwijs’ gerechtvaardigd acht."

Het is van belang dat panels, secretarissen en procescoördinatoren van beoordelingen op een consistente wijze vormgeven aan de beoordeling van BKKI na de praktijktoets. Hieronder is daarom een handreiking gegeven voor de handelswijze bij deze beoordeling, uitgaande van de standaarden en beslisregels in het accreditatiekader 2018.

Werkwijze beoordeling BKKI na de praktijktoets

  • In de aanvraag om behoud van accreditatie geeft de instelling expliciet aan dat zij verlenging van het BKKI beoogt.
  • Uitgangspunt voor een beoordeling BKKI na het behalen van de praktijktoets is dat de BKKI-criteria niet meer afzonderlijk beoordeeld worden maar worden meegenomen in de beoordeling van de standaarden van het reguliere kader en in de rapportage daarover. De opleiding dient deze vervlechting in de zelfstudie te beschrijven.
  • Het panel stelt in het rapport een separaat oordeel vast over de mate waarin de opleiding aan het BKKI voldoet, gemotiveerd en gewogen. Hierin onderbouwt het panel waarom het meent dat de opleiding aan de criteria van het BKKI voldoet.
  • Het in het kader genoemde ‘integraal meenemen’ betekent dat sommige aspecten die voor basiskwaliteit niet direct meetellen, dat nu wel doen: bovengemiddelde rendementen en gerealiseerd niveau worden kritisch meegewogen bij Gerealiseerde leeruitkomsten. Die twee staan specifiek in het kader genoemd, maar het geldt ook voor de andere criteria van BKKI, zoals de verbinding tussen curriculum en extra-curriculaire activiteiten, kleinschalig en intensief onderwijs, specifieke competenties van de staf, voorzieningen en dergelijke. Voor een positief oordeel dient de opleiding te voldoen aan alle criteria van het BKKI.

Tekortkomingen op BKKI en voorwaarden

  • Uitgangspunt is dat de beoordeling van BKKI na de praktijktoets de beslisregels van het reguliere kader volgt.
  • Als een panel een tekortkoming in de opleiding vaststelt die te herleiden is tot een criterium voor BKKI en die binnen twee jaar te herstellen is, ligt het voor de hand dat het panel een oordeel voldoet ten dele geeft op de verwante standaard van het reguliere kader. Dit geldt ook als de opleiding voor de overige aspecten van die standaard wel voldoet aan de basiskwaliteit. Kleinschalig en intensief onderwijs is immers onlosmakelijk verbonden met de basiskwaliteit. Het is van belang dat het panel in het rapport een helder onderscheid maakt tussen het oordeel op de reguliere standaard en het oordeel inzake BKKI.
  • Het gevolg van een dergelijk oordeel is dat het eindoordeel over de opleiding positief onder voorwaarden wordt (mits aan de beslisregels van het reguliere kader wordt voldaan). Hierop volgt de reguliere procedure voor een accreditatie onder voorwaarden zoals in het accreditatiekader is omschreven. Gedurende de voorwaardentermijn behoudt de opleiding (of het programma daarbinnen) de rechten die aan BKKI zijn verbonden.
  • Als uit de herstelbeoordeling na de voorwaardentermijn blijkt dat de opleiding nog niet aan de criteria voor BKKI voldoet, trekt de NVAO de toekenning van het BKKI in. Zij zal dan de minister van OCW adviseren de toestemming voor selectie en collegegeldverhoging in te trekken.
  • De accreditatie zal behouden blijven als het panel aantoonbaar en overtuigend onderbouwt dat de opleiding op de standaard(en) waar voorwaarden op waren gesteld, wel aan de basiskwaliteit volgens het reguliere kader voldoet.

Tekortkomingen op reguliere standaarden en voorwaarden

  • Als het panel een oordeel voldoet ten dele op een of meer standaarden van het reguliere kader geeft, leidt dat tot een eindoordeel positief onder voorwaarden. Gelet op de integrale beoordeling van BKKI en basiskwaliteit, strekt dit oordeel zich altijd ook uit tot het BKKI. BKKI wordt dan ook onderwerp van het herstel en de beoordeling van het voldoen aan de voorwaarden.
  • Hierop volgt de reguliere procedure voor accreditatie onder voorwaarden zoals die in het accreditatiekader is omschreven. Tijdens de voorwaardentermijn blijven de aan BKKI verbonden rechten voor de opleiding (of het programma daarbinnen) gelden.
  • Als de toetsing van het voldoen aan voorwaarden een negatieve uitkomst heeft, eindigt met de accreditatie ook de toekenning van het BKKI. De NVAO zal de minister van OCW daarvan op de hoogte stellen.
 
Was dit antwoord nuttig?

Aanvraag indienen

Sinds 3 december 2024 moeten aanvragen (digitaal) ingestuurd worden via LEO ho. Het is van belang om de volgende documenten mee te sturen:

  • getekende aanvraagbrief door het bestuur of de directie aan onze directeur Nederland, waarin de instelling toestemming voor specifieke selectiecriteria en hoger collegegeld aanvraagt en tevens verklaart dat zij daarmee het oogmerk heeft toestemming van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap te verkrijgen voor het selecteren van studenten en het vragen van een verhoogd wettelijk collegegeld;
  • voor de toestemming is informatie nodig in het informatiedossier voor de toets nieuwe opleiding of de zelfstudie voor een visitatie.

Let op: zorg ervoor dat de bestandsnamen kort en begrijpelijk zijn, langere bestandsnamen van documenten vertragen de registratie van de aanvraag. 

 

Gerelateerd nieuws

download

Update digitale omgeving voor aanvragen procedures NVAO Nederland
06/03/2025

Sinds 3 december 2024 is LEO ho beschikbaar. Deze digitale omgeving is door Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) in samenwerking met het hoger onderwijsveld ontwikkeld voor het erkennen, wijzigen en beëindigen van opleidingen. 

Lees meer
pexels_photo_630839

Nieuwe digitale omgeving voor aanvragen procedures NVAO NL
11/12/2024

Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) heeft in samenwerking met het hoger onderwijsveld een nieuwe digitale omgeving ontwikkeld voor het erkennen, wijzigen en beëindigen van opleidingen. Deze digitale omgeving, genaamd LEO ho, is sinds 3 december 2024 beschikbaar. LEO ho wordt onder andere gebruikt voor diverse Nederlandse NVAO-procedures die voorheen via de website van de NVAO werden aangevraagd.

 

Lees meer
shutterstock_1707003520

Actualisering Uitvoeringsregels accreditatiestelsel hoger onderwijs Nederland
29/08/2024

Sinds 1 april 2024 hanteert de NVAO een nieuw accreditatiekader voor het Nederlandse hoger onderwijs, en op dezelfde datum zijn de bijbehorende Uitvoeringsregels in werking getreden. Deze Uitvoeringsregels worden jaarlijks op 1 september geactualiseerd. In de afgelopen periode heeft de NVAO de voorgenomen wijzigingen besproken met vertegenwoordigers van evaluatiebureaus, secretarissen, onderwijsinstellingen en studentenbonden. De wijzigingen omvatten diverse tekstuele verbeteringen en procedurele aanpassingen. Enkele belangrijke inhoudelijke wijzigingen zijn:

Lees meer
shutterstock_2152503041

NVAO Nederland presenteert nieuw accreditatiekader voor het hoger onderwijs
08/03/2024

Met ingang van 1 april 2024 gaat de NVAO het nieuwe accreditatiekader (kader) hanteren. Dit kader bevat de standaarden en beslisregels voor de beoordeling en accreditatie van nieuwe en bestaande opleidingen in het hoger onderwijs, de instellingstoets kwaliteitszorg (ITK) en de verzwaarde toets nieuwe opleiding. Die laatste beoordeling maakt deel uit van de procedure waarmee organisaties erkenning kunnen aanvragen als rechtspersoon voor hoger onderwijs. Het kader bevat ook de criteria voor het bijzonder kenmerk kleinschalig en intensief onderwijs en de regels voor de indeling van opleidingen in het visitatierooster.

 

Lees meer

Gerelateerde publicaties

Stocksy_txpa99dd8faaVz100_OriginalDelivery_1379431

Beoordelingskader accreditatiestelsel Nederland 2018

januari 2019
Lees meer

Bezwaar/beroep indienen

Het is mogelijk om bezwaar/beroep in te dienen tegen een besluit van de NVAO. Enkel belanghebbenden kunnen dit proces starten. 

Meer info